روانشناسی یادگیری
روانشناسی یادگیری

روانشناسی یادگیری یکی از شاخه‌های علم روانشناسی است که به بررسی چگونگی یادگیری افراد از محیط اطراف می‌پردازد.
یادگیری یکی از مسائلی است که همیشه در طول تاریخ بشر با آن روبه‌رو بوده است. در واقع انسان با یادگیری می‌تواند به راحتی پیشرفت نموده و به تمامی مسائل مختلف مسلط شود.
روانشناسی یادگیری به انسان آموزش می‌دهد که چگونه بتواند از طریق روش‌های مختلف به یادگیری مسائل بپردازد و آنها را در ذهن خود ثبت نماید.
انسان‌های اولیه از خود دانش خاصی نداشتند اما به مرور زمان و با طی فرآیند یادگیری توانستند به طبیعت مسلط شده و آن را در اختیار خود درآورند.
روانشناسی یادگیری مراحل مختلف یادگیری را به انسان‌ها آموزش می‌دهد و از طریق روش‌های مختلف یادگیری باعث می‌شود تا انسان‌ها درک بالاتری از مسائل داشته باشند.
فرآیند یادگیری به اصول مختلفی مرتبط می‌شود که می‌تواند بر روی آن تأثیرگذار باشد. عوامل محیطی و شخصی از مهم‌ترین فاکتورهای تأثیرگذار بر روی یادگیری افراد هستند.
علم روانشناسی یادگیری بیان می‌کند که عامل یادگیری از ابتدای ظهور بشر بر روی زمین با ما همراه بوده است و جزء مواردی است که هیچ وقت از انسان و آینده‌ی او جدا نمی‌شود. پس یادگیری را می‌توان یک عامل مشترک در همه‌ی دوران برای انسان‌های مختلف در نظر گرفت.

روانشناس یادگیری کیست و چه کارهایی انجام می‌دهد؟

با توجه به تعریف‌هایی که در بالا ارائه شد، می‌توان به راحتی متوجه شد که روانشناس یادگیری فردی است که به بررسی یادگیری و عوامل آن در انسان‌ها می‌پردازد.
معمولاً کسانی که در یادگیری مسائل مشکل دارند می‌توانند به یک روانشناس یادگیری مراجعه نمایند.
روانشناس یادگیری با تکیه بر علوم مختلف در زمینه یادگیری، مسائل و مشکلات مربوط به این زمینه را بررسی کرده و بهترین راهنمایی‌ها را در زمینه یادگیری به افراد منتقل می‌کند. همین امر سبب می‌شود تا از روانشناس یادگیری به عنوان یک مشاور عالی در زمینه کسب مهارت‌های مختلف یاد نمود.
روانشناسی یادگیری بر پایه‌ی اصول خاصی بنا نهاده شده است که می‌تواند تأثیر زیادی در نحوه‌ی مشاوره یک روانشناس برای افراد مختلف داشته باشد.
برای اینکه بتوانیم درک بهتری از روانشناسی یادگیری و همچنین نحوه‌ی بررسی مسائل مختلف یادگیری توسط افراد روانشناس داشته باشیم لازم است ابتدا با ویژگی‌های یادگیری و همچنین انواع آن آشنایی کاملی داشته باشیم.

ویژگی‌های یادگیری

تغییر در رفتار
یادگیری مقوله‌ای است که معمولاً با تغییر در رفتار همراه می‌شود. فردی که به یادگیری می‌رسد می‌تواند آن را در رفتار خود اعمال نماید. همین اعمال شدن می‌تواند باعث ایجاد تغییراتی در رفتار آن فرد شود.
شاید بتوان مهم‌ترین عامل در تغییر رفتار بشر از نسل‌های گذشته تا کنون را مربوط به امر یادگیری دانست که باعث شده است تا افراد نسبت به مسائل مختلف رویکردهای جدیدی ارائه دهند.

ایجاد توانایی‌های جدید
یکی از ویژگی‌های قابل لمس یادگیری، ایجاد توانایی‌های جدید و بالقوه در افراد است. علم روانشناسی یادگیری بیان می‌کند که افراد با یادگیری مسائل مختلف در واقع باعث افزایش سطح مهارت‌ها و توانایی‌های خود می‌شوند. این امر می‌تواند علاوه بر توانایی‌های قبلی باعث ایجاد مهارت‌های جدید در افراد نیز شود.
یک تصور غلط در مورد یادگیری کهنه شدن و از بین رفتن توانایی‌های قبلی افراد است که می‌توان به دلایل مختلف و استفاده مجدد از توانایی‌های قبلی این امر را کاملاً اشتباه دانست. در واقع فرد با یادگیری توانایی‌ها خود را ارتقاء می‌بخشد و چیزی از آنها کم نمی‌کند.

کسب تجربه
علم روانشناسی یادگیری بیان می‌کند که تجربه یکی از عوامل اصلی در یادگیری می‌باشد. در واقع می‌توان گفت رشد و ارتقاء شخصی یک فرد وقتی بدون تجربه امکان‌پذیر باشد نمی‌توان آن را یادگیری نامید.
تجربه باعث می‌شود تا فرآیند یادگیری به خوبی پیشرفت نموده و باعث افزایش مهارت‌های افراد شود.

بررسی رابطه بین یادگیری و وراثت
نظریه‌های مختلفی در علم روانشناسی یادگیری در مورد ارثی بودن یادگیری وجود دارد. برخی از نظریه‌ها یادگیری را یک امر موروثی می‌دانند که باعث می‌شود رفتار و اعمال افراد در زندگی شکل بگیرد. برخی دیگر از نظریه‌ها مباحثی کاملاً برعکس را مطرح نموده‌اند.
نظریه‌های جدیدتر روانشناسی یادگیری به بررسی تعامل بین یادگیری و وراثت پرداخته‌اند و بیان می‌کنند که انسان به طور ذاتی موجودی یادگیرنده است اما مسائلی که در جوامع مختلف ممکن است اتفاق بیفتد از طریق یادگیری و کسب تجربه قابل بررسی شدن می‌باشد.

انواع یادگیری
یک روانشناس یادگیری با آگاهی از انواع یادگیری می‌تواند به راحتی فرد را در مسیر یادگیری درست راهنمایی نماید. یادگیری انواع مختلفی دارد که از مهم‌ترین آنها می‌توان به موارد زیر اشاره نمود.

یادگیری کلامی
یکی از پرکاربردترین انواع یادگیری این نوع از یادگیری می‌باشد. بسیاری از روانشناسان یادگیری در برخورد ابتدایی این نوع از یادگیری را به مراجعه‌کنندگان خود توصیه می‌کنند.
انسان ذاتاً موجودی ارتباط‌پذیر است. ارتباط‌های مختلف انسان از طریق کلام می‌تواند منجر به یادگیری‌های مختلف او شود. یک دانش‌آموز در سر کلاس علاوه بر حافظه‌ی تصویری می‌تواند به راحتی از طریق فهم کلام استاد خود مسائل مختلف را بیاموزد.

یادگیری حرکتی

وقتی مهارت‌های حرکتی به فرد آموزش داده شود، می‎توانیم از یادگیری حرکتی استفاده نماییم. این امر می‎تواند برای کودکان بسیار موثر باشد؛ زیرا اولین حرکات پدر و مادر می‎تواند توسط کودکان تقلید شود.
البته یادگیری حرکتی در سطح‌های مختلفی مانند یادگیری شنا، ورزش‌های مختلف، رانندگی و … مورد استفاده قرار گیرد.

یادگیری نهفته
در این نوع از یادگیری فرد مسئله‌ای را می‌آموزد اما این مسئله در ذهن فرد به صورت پنهان باقی می‌ماند تا در صورت لزوم و موقع مناسب از آن استفاده شود.
یادگیری تصادفی، یادگیری اجتنابی، یادگیری مشاهده‌ای و … از انواع دیگر یادگیری هستند که علم روانشناسی یادگیری به بررسی دقیق تمامی مسائل مربوط به آنها می‌پردازد.

روانشناسی یادگیری
روانشناسی یادگیری